Wyobraź sobie taką scenę: klaun uroczyście zapowiada skomplikowaną sztuczkę, ale pies chwyta potrzebny rekwizyt i ucieka. Artysta go dogania, publiczność się śmieje, a chwilę później pies wraca i pomaga dokończyć numer. Widz nie zobaczył tylko komendy „przynieś”. Zobaczył małą historię, w której zwierzę ma swoją własną rolę.

Na tym właśnie polega wyjątkowość cyrkowego występu ze zwierzętami. Pies może być zwinnym partnerem akrobaty albo żartobliwym „rywalem” klauna. A kot potrafi sprawić, że cała sala z zapartym tchem czeka na jeden skok. Ich działania stają się częścią fabuły, którą artysta rozgrywa przed publicznością.

Jak zwierzęta stały się częścią cyrku

Początki współczesnego cyrku wiążą się z pokazami jeździeckimi. W 1768 roku Philip Astley zaczął pokazywać akrobacje konne, a później do programu dodano akrobatów, klaunów i inne zwierzęta.

Koń pomagał stworzyć widowiskowy ruch na dużej arenie. Z psami i kotami można było stworzyć scenę bliższą widzowi. Ludzie rozpoznają psa, który z zapałem biegnie za piłką, albo kota, który najpierw postanawia obwąchać rekwizyt. Na arenie znane nawyki nabierają nowego znaczenia: artysta stwarza sytuację, a zwierzę odgrywa w niej swoją rolę.

Pies może zagrać całą scenę

Pies szybko biegnie do partnera, przeskakuje przeszkodę, łapie przedmiot albo zamienia się miejscami z innymi psami. Ale sam skok trwa tylko sekundę. Żeby stał się numerem, artysta musi wpleść go w fabułę.

Na przykład pies z łatwością przeskakuje przez obręcz. Klaun próbuje powtórzyć ten ruch, niezgrabnie się zapląta, a pies omija go i skacze jeszcze raz. Publiczność śmieje się już nie z wysokości skoku: w tej scenie pies okazał się zręczniejszy od człowieka. Żart składa się z kilku wyuczonych czynności zwierzęcia i reakcji artysty na nie.

W numerze akrobatycznym rola psa może być inna. Podczas gdy człowiek przygotowuje się do swojego ruchu, pies przebiega przez przeszkody i utrzymuje tempo występu. Grupa psów potrafi zamienić sekwencję wyjść, obrotów i skoków w taniec. Tutaj zwierzęta pomagają artystom poprowadzić numer: nadają rytm, wprowadzają element zaskoczenia i przyciągają część uwagi publiczności.

Dlaczego występ z kotem wygląda inaczej

Numer z kotem może opierać się na jednej precyzyjnej czynności. Kot przechodzi po ścieżce, wskakuje na postument, dotyka łapką dzwoneczka lub klawisza albo wskakuje na deskorolkę. Wszystko dzieje się szybko, ale widz zdąży poczuć napięcie: podejdzie czy nie, skoczy teraz czy za chwilę?

Powszechnie uważa się, że kota nie da się nauczyć takich czynności. W rzeczywistości za pomocą klikera i nagród uczy się koty, jak podchodzić do określonego miejsca, przechodzić przez obręcz i dzwonić dzwonkiem. Przy tym liczy się charakter konkretnego zwierzaka: jednemu ciekawiej jest skakać, a drugiemu – badać przedmioty i dotykać ich łapką.

Artysta w takim numerze zostawia miejsce na pauzę. Pokazuje przedmiot i czeka na ruch kota; razem z nim czeka cała sala. Nawet krótkie zawahanie można wykorzystać jako część scenki. To właśnie interakcja między człowiekiem a kotem, a nie trudność pojedynczej sztuczki, sprawia, że występ jest ciekawy.

Wniosek

Kochamy nasze zwierzaki za spokojne wieczory spędzone razem na kocu, ale to nie wszystko, na co je stać. Zaskakują nas w najróżniejszych dziedzinach, a sztuka cyrkowa to jeden z najlepszych przykładów: psy i koty stają się uczestnikami przedstawień i sprawiają radość całemu światu.